विश्व खबर 
काठमाडौं-तीन दशकभन्दा लामो समयदेखि नेपाली पत्रकारितामा सक्रिय वरिष्ठ पत्रकार बालकुमार नेपाल विश्वखबर डटकमको प्रधान सम्पादक बनेका छन् । छापा पत्रकारिताबाट सुरु भएको उनको यात्रा साप्ताहिक, राष्ट्रिय दैनिक, टेलिभिजन हुँदै डिजिटल सञ्चारमाध्यमको सम्पादकीय नेतृत्वसम्म पुगेको छ। नेपालको पत्रकारिता यात्रालाई हेर्दा उनी समाचार लेखन र रिपोर्टिङमा मात्र सीमित छैनन्। विभिन्न समयमा उनले सम्पादकीय जिम्मेवारीसमेत सम्हाल्दै आएका छन्। पछिल्लो नियुक्तिसँगै उनको लामो पत्रकारिता अनुभव डिजिटल माध्यमको सम्पादकीय नेतृत्वमा केन्द्रित भएको छ।
२०४९ सालदेखि पत्रकारितामा
नेपालले २०४९ सालदेखि पत्रकारिता सुरु गरेका हुन्। सार्वजनिक रूपमा उपलब्ध विवरणअनुसार उनको प्रारम्भिक पत्रकारिता यात्रा कामना, नेपाल समाचारपत्र र समकालीनलगायतका सञ्चारमाध्यमबाट अघि बढेको थियो। पत्रकारिताको प्रारम्भिक चरणमै उनले समाचार लेखनसँगै सम्पादकीय जिम्मेवारीको अनुभवसमेत हासिल गरे। २०५४ सालमा काठमाडौंबाट प्रकाशित हुने ‘श्री सूर्योदय’ साप्ताहिकको सम्पादकका रूपमा उनले जिम्मेवारी सम्हालेका थिए। यसले उनको पत्रकारिता यात्रा सुरुदेखि नै रिपोर्टिङ सगसँगै सम्पादकीय नेतृत्वसमेत अघि बढेको देखाउँछ।
नेपाल समाचारपत्रदेखि अन्नपूर्ण पोस्टसम्म
नेपालले नेपाली पत्रकारिताको लामो समय राष्ट्रिय दैनिकमा बिताएका छन्। उनले नेपाल समाचारपत्र र अन्नपूर्ण पोस्टमा काम गरेका थिए। अन्नपूर्ण पोस्टमा उनी वरिष्ठ संवाददाताका रूपमा कार्य गरेका थिए।
उनको पत्रकारिता सार्वजनिक सरोकारका विषयमा केन्द्रित रहँदै आएको छ। विशेषगरी हत्या, हिंसा र दण्डहीनताका विषयमा गरेको पत्रकारितालाई मूल्यांकन गर्दै उनलाई २०७१ सालको यदु स्मृति पत्रकारिता पुरस्कारले सम्मान गरिएको थियो।
पुरस्कारका लागि उनको नाम सिफारिस गर्दा उनले पत्रकारितामार्फत हत्या, हिंसा र दण्डहीनताविरुद्ध निरन्तर कलम चलाएको उल्लेख गरिएको थियो। यो सम्मानले नेपालको पत्रकारिता यात्राको एउटा महत्त्वपूर्ण पक्षलाई उजागर गर्छ- समाचार संकलन र प्रकाशनसँगै सार्वजनिक सरोकार, जवाफदेहिता र दण्डहीनताका विषयलाई पत्रकारिताको केन्द्रमा राख्ने अभ्यास।
छापाबाट टेलिभिजन हुँदै डिजिटलतर्फ
नेपालको पत्रकारिता अनुभव छापा माध्यममा मात्र सीमित रहेन । उनले माउन्टेन टेलिभिजन, सौर्य दैनिकलगायत विभिन्न सञ्चारमाध्यममा समेत काम गरेका छन्। उनले पछिल्लो समय सौर्य दैनिकमा कार्यकारी सम्पादकको जिम्मेवारीसमेत सम्हालेका थिए।
२०७६ सालमा उनी सनराइज खबर डटकमको कार्यकारी सम्पादक नियुक्त भएका थिए। यससगै अनलाइन माध्यमको सम्पादकीय नेतृत्वमा उनको अनुभव थप विस्तार भएको हो। त्यसैगरी २०८१ सालमा राजधानी प्रेसको प्रधान सम्पादकका रूपमा नियुक्त गरिएको विवरणसमेत सार्वजनिक भएको थियो। राजधानी प्रेस हबले उनलाई प्रधान सम्पादकको जिम्मेवारी दिएको थियो।
यसरी हेर्दा नेपालको पत्रकारिता यात्रा छापा माध्यमबाट सुरु भएर टेलिभिजन र अनलाइन पत्रकारितासम्म फैलिएको देखिन्छ। विभिन्न माध्यमको कार्यशैली र समाचार उत्पादन प्रक्रियाको अनुभव उनको सम्पादकीय यात्राको महत्वपूर्ण पाटो बनेको छ।
दुई दर्जनभन्दा बढी सञ्चारमाध्यमको अनुभव
नेपालको व्यावसायिक यात्राको अर्को उल्लेखनीय पक्ष हो- विभिन्न सञ्चारमाध्यममा काम गरेको लामो अनुभव। सार्वजनिक रूपमा प्रकाशित विवरणअनुसार उनले नेपाल समाचारपत्र, अन्नपूर्ण पोस्ट राष्ट्रिय दैनिक, माउन्टेन टेलिभिजन र सौर्य दैनिकलगायत दुई दर्जनभन्दा बढी सञ्चारमाध्यममा काम गरिसकेका छन्।
यद्यपि सार्वजनिक अभिलेखमा ती सबै सञ्चारमाध्यम र प्रत्येक संस्थामा उनले सम्हालेको जिम्मेवारीको पूर्ण विवरण एकै ठाउँमा उपलब्ध छैन। त्यसैले उनको पत्रकारिता यात्रालाई एउटै संस्थासँग जोडिएको करिअरभन्दा पनि विभिन्न सञ्चारमाध्यम र सम्पादकीय भूमिकाबाट निर्माण भएको अनुभवका रूपमा बुझ्न सकिन्छ।
लामो समयसम्म फरक–फरक सञ्चारमाध्यममा काम गर्दा उनले समाचार संकलन, रिपोर्टिङ, सम्पादन र सम्पादकीय व्यवस्थापनका विभिन्न पक्षमा अनुभव हासिल गरेका छन्।
अब विश्वखबरमा नयाँ जिम्मेवारी
तीन दशकभन्दा लामो पत्रकारिता अनुभव बोकेर विश्वखबर डटकमको प्रधान सम्पादकको जिम्मेवारी सम्हाल्नु नेपालका लागि नयाँ भूमिकासँगै आफ्नो अनुभवलाई डिजिटल पत्रकारितामा थप प्रयोग गर्ने अवसर पनि हो।
डिजिटल पत्रकारितामा समाचारको गति मात्र होइन, “तथ्य परीक्षण, स्रोतको विश्वसनीयता, तत्काल प्रतिक्रिया, सामाजिक सञ्जालको प्रभाव र गलत सूचनाको जोखिम” पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण हुन्छ। यस्तो अवस्थामा सम्पादकीय विश्वसनीयता कायम राख्नु कुनै पनि डिजिटल सञ्चारमाध्यमका लागि मुख्य चुनौती हो। नेपालले पदबहालीका क्रममा विश्वखबरले छोटो समयमा आर्जन गरेको विश्वसनीयता र ख्यातिलाई अझ माथि उठाउन आफूले योगदान गर्ने बताएका छन्।
उनको तीन दशकभन्दा लामो पत्रकारिता अनुभव, विभिन्न सञ्चारमाध्यममा काम गरेको पृष्ठभूमि र सम्पादकीय नेतृत्वको अनुभव अब विश्वखबरको सम्पादकीय दिशासँग जोडिएको छ। त्यसैले नेपालको नियुक्तिलाई केवल एउटा व्यक्तिको पद परिवर्तनका रूपमा मात्र नभई “छापा पत्रकारिताको लामो अनुभव डिजिटल पत्रकारिताको नयाँ चरणसँग जोडिने अवसर”का रूपमा समेत लिन सकिन्छ।
विश्वखबरको प्रधान सम्पादकका रूपमा नेपालको आगामी कार्यकाल उनको व्यक्तिगत पत्रकारिता यात्राको अर्को अध्याय मात्र हुने छैन, यो उनको लामो अनुभवलाई संस्थागत सम्पादकीय अभ्यासमा रूपान्तरण गर्ने परीक्षा पनि हुनेछ।
विशेषगरी “खोजमूलक पत्रकारिता, तथ्यमा आधारित समाचार, सार्वजनिक उत्तरदायित्व र सम्पादकीय विश्वसनीयता”लाई विश्वखबरले कति बलियो बनाउन सक्छ भन्ने विषय उनको नेतृत्वसँग जोडिनेछ।
२०४९ सालमा सुरु भएको नेपालको पत्रकारिता यात्राले अहिले डिजिटल युगको सम्पादकीय नेतृत्वको जिम्मेवारी पाएको छ। तीन दशकभन्दा बढी समयको अनुभव अब कति प्रभावकारी रूपमा डिजिटल पत्रकारिताको अभ्यासमा रूपान्तरण हुन्छ भन्ने कुराले बालकुमार नेपालको नयाँ जिम्मेवारीको सफलता निर्धारण गर्नेछ।
