विश्व खबर 
काठमाडौं– सुनसरीको देवानगञ्ज गाउँपालिका–३, कप्तानगञ्जमा १० साउन राति दुई समुदायबीच भएको विवाद झडपमा परिणत भएपछि सुरु भएको तनाव मधेश र कोशी प्रदेशका विभिन्न जिल्लामा फैलिएको छ ।
प्रहरीको गोली लागेर दुई जनाको मृत्यु तथा आधा दर्जनभन्दा बढी व्यक्ति घाइते भएपछि उत्पन्न परिस्थितिलाई सरकारले गम्भीर सुरक्षा चुनौतीका रूपमा लिएको छ ।
पछिल्ला दुई दिनदेखि साम्प्रदायिक तथा समूहगत तनाव बढ्दै गएपछि नेपाल सरकारको सुरक्षा संयन्त्र पूर्ण रूपमा सक्रिय भएको छ ।
बिहीबार बसेको सुरक्षा परिषद्को बैठकपछि मधेश तथा तराईका संवेदनशील जिल्लामा नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी बल र नेपाली सेनालाई उच्च सतर्कतामा राखिएको सुरक्षा स्रोतले जनाएको छ ।
धनुषा र सिरहामा कर्फ्यु
धनुषाको जनकपुरधाम आसपासका केही क्षेत्रमा दुई समूहबीच विवाद चर्किएपछि स्थिति नियन्त्रणबाहिर जाने संकेत देखिएको भन्दै सुरक्षा व्यवस्था थप कडा पारिएको छ ।
प्रदर्शन, ढुंगामुढा र तोडफोडका घटनापछि जिल्ला सुरक्षा समितिको आकस्मिक बैठक बसेर केही क्षेत्रमा अनिश्चितकालीन कर्फ्यु जारी गरिएको हो ।
कर्फ्यु लागू भएका क्षेत्रमा सर्वसाधारणको आवतजावत पूर्ण रूपमा रोकिएको छ भने अत्यावश्यक सेवामा संलग्न व्यक्तिलाई मात्र अनुमति दिइएको प्रशासनले जनाएको छ ।
सिरहामा पनि अवस्था तनावपूर्ण बनेपछि थप सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको छ ।
केही स्थानमा प्रदर्शनकारी र सुरक्षाकर्मीबीच सामान्य झडप भएको जिल्ला प्रशासन कार्यालयले जनाएको छ ।
सेना किन हाईअलर्टमा
नेपाली सेनासम्बद्ध उच्च स्रोतका अनुसार सेना प्रत्यक्ष रूपमा सडकमा उतारिएको छैन, तर आवश्यक परे तुरुन्त परिचालन गर्न सकिने गरी तयारी अवस्थामा राखिएको छ ।
संवेदनशील क्षेत्रमा रहेका गण र गुल्मलाई २४ घण्टा उच्च सतर्कतामा राखिएको स्रोतको भनाइ छ ।
गृह मन्त्रालयको समन्वयमा प्रदेश तथा जिल्ला सुरक्षा निकायबीच निरन्तर सूचना आदानप्रदान भइरहेको छ ।
पछिल्ला घटनाक्रमको सूक्ष्म निगरानी बढाइएको सुरक्षा अधिकारीहरूले बताएका छन् ।
सुरक्षा स्रोतका अनुसार सम्भावित थप हिंसा रोक्न द्रुत प्रतिक्रिया योजना तयार गरिएको छ ।
कुनै नयाँ घटना भए तत्काल सुरक्षाकर्मी परिचालन गरी क्षेत्र नियन्त्रणमा लिने रणनीतिमा सुरक्षा निकाय रहेको स्रोतको दाबी छ ।
यद्यपि त्यससम्बन्धी समयसीमा र विस्तृत परिचालन योजना आधिकारिक रूपमा सार्वजनिक गरिएको छैन ।
अतिरिक्त बल र हवाई तयारीबारे स्रोतको दाबी
सुरक्षा स्रोतले तराईका १०० भन्दा बढी संवेदनशील स्थानमा सेनालाई उच्च सतर्कतामा राखिएको दाबी गरेको छ ।
कोशी र मधेश प्रदेशका विभिन्न जिल्लामा आवश्यक परे थप बल परिचालन गर्न सकिने गरी ब्याकअप व्यवस्था गरिएको स्रोतको भनाइ छ ।
केही सुरक्षा स्रोतले सेना नजिकका ब्यारेकमा थप बल तयारी अवस्थामा राखिएको, हेलिकप्टरसमेत स्ट्यान्डबाइमा राखिएको तथा विशेष सुरक्षा टोली तयारी अवस्थामा रहेको दाबी गरेका छन् ।
यी दाबीहरूको स्वतन्त्र पुष्टि हुन सकेको छैन ।
सीमावर्ती क्षेत्रमा पनि कडाइ
धनुषा र सिरहा भारतसँग सीमा जोडिएका जिल्ला भएकाले सीमावर्ती नाकामा निगरानी बढाइएको छ ।
आवागमन, भीडभाड तथा सम्भावित बाह्य प्रभावको मूल्याङ्कन गर्न संयुक्त सुरक्षा गस्ती तीव्र बनाइएको सुरक्षा अधिकारीहरूले बताएका छन् ।
प्रशासनको अपिल
मधेश प्रदेश सरकार र स्थानीय प्रशासनले नागरिकलाई अफवाहमा नलाग्न, सामाजिक सञ्जालमा अपुष्ट सामग्री शेयर नगर्न तथा सुरक्षा निकायसँग सहयोग गर्न आग्रह गरेका छन् ।
गृह मन्त्रालयले शान्ति, सद्भाव र सामाजिक एकता कायम राख्न सबै पक्षलाई संयमता अपनाउन अपिल गरेको छ ।
विभिन्न राजनीतिक दलका नेताहरूले पनि धार्मिक तथा सामाजिक सद्भाव खल्बलिने गतिविधिबाट टाढा रहन आग्रह गरेका छन् ।
जनजीवन प्रभावित
कर्फ्यु र सुरक्षा कडाइका कारण बजार, विद्यालय, यातायात तथा दैनिक आर्थिक गतिविधि प्रभावित भएका छन् ।
जनकपुरधामका केही क्षेत्र सुनसान बनेका छन् भने सर्वसाधारण घरभित्र बस्न बाध्य भएका छन् ।
नेपाल प्रहरीले भीड नियन्त्रण, गस्ती तथा पक्राउ अभियान तीव्र बनाएको छ भने सशस्त्र प्रहरीले सरकारी कार्यालय, धार्मिक स्थल, संवेदनशील चोक तथा सीमा क्षेत्रको सुरक्षा थप कडा बनाएको जनाएको छ ।
सरकारले स्थिति नियन्त्रणमा रहेको दाबी गरे पनि सुरक्षा निकायले आगामी २४ देखि ४८ घण्टा अत्यन्त संवेदनशील रहने मूल्याङ्कन गरेको स्रोतहरूले बताएका छन् ।
त्यसैले मधेशका प्रभावित जिल्लामा सुरक्षा उपस्थिति अझै केही समय उच्च स्तरमै कायम रहने देखिएको छ ।
