विश्व खबर 
काठमाडौं– युक्रेनी सेनाले डोनेत्स्क क्षेत्रमा प्रतिआक्रमण गरी केही क्षेत्र फिर्ता लिएकोे इन्स्टिच्युट फर द स्टडी अफ वार (आईएसडब्ल्यू)को तथ्यांकले देखाएको छ ।
रूसी सेनालाई स्लोभ्यान्स्क र क्रमातोस्र्क शहरबाट पछाडि धकेल्ने उद्देश्यसहित सेप्टेम्बरमा युक्रेनद्वारा ‘भिभल्डी’ अपरेसन सुरु गरिएको थियो ।
युक्रेनी सेनाले रूसबाट साना क्षेत्रहरू फिर्ता लिएको छ ।
डोनेत्स्क क्षेत्रमा कुल १७२ वर्ग किलोमिटर (६६ वर्ग माइल) क्षेत्र फिर्ता लिइएको छ जुन पेरिसको आकारभन्दा १.५ गुणा बढी हो ।
राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्की यस हप्ता स्लोभ्यान्स्कबाट १० किलोमिटर उत्तरमा रहेको दोनेत्स्कको लिमान शहर नजिक लडिरहेका सेनालाई भेट्न गएका थिए ।
आईएसडब्ल्यूको तथ्यांकअनुसार युक्रेनी सेनाले लिमानको उत्तर र दक्षिणमा अगाडि बढेको छ ।
अन्यत्र युक्रेनले उत्तरको खारकिभ क्षेत्रमा ७ वर्ग किलोमिटर, पूर्वी डिनप्रोपेट्रोभ्स्कमा १२ वर्ग किलोमिटर र लुहान्स्कमा १३ वर्ग किलोमिटर साना क्षेत्र फिर्ता लिएको छ ।
यसको विपरीत रूसी आक्रमणले दक्षिणको जापोरिज्झियामा १०४.५ वर्ग किलोमिटर र उत्तरको सुमीमा २० वर्ग किलोमिटर कब्जा गरेको छ ।
समग्रमा सेप्टेम्बरमा युक्रेनले ८० वर्ग किलोमिटर खुद क्षेत्रीय लाभ गरेको तथ्यांकले देखाउँछ ।
युक्रेनले तीन महिनापछि मात्र खुद क्षेत्रीय लाभ रेकर्ड गरेको हो ।
सन् २०२३ को सुरुदेखि युक्रेनले रूसको तुलनामा बढी क्षेत्र जितेको यो पछिल्लो छ महिनामा मात्र सेप्टेम्बरमा हो ।
दुवै सेना विशाल फ्रन्टलाइनमा ठूलो हदसम्म गतिरोधमा छन् ।
दुवैतिर ‘किल जोन’ छ जहाँ विस्फोटक ड्रोनहरूले कुनै पनि आवतजावतलाई जटिल बनाउँछन् ।
सन् २०२२ फेब्रुअरीको आक्रमणअघि नै रूसी वा रूस समर्थक अलगाववादी नियन्त्रणमा रहेका क्षेत्रमध्ये करिब सात प्रतिशत क्रिमिया र डोन्बासका मस्कोले युक्रेनी क्षेत्रको १९ प्रतिशतभन्दा बढी नियन्त्रण गरेको छ ।
रूसका अधिकांश लाभ युद्धका पहिलो हप्ताहरूमा भएका थिए ।
आईएसडब्ल्यूको तथ्यांकअनुसार जनवरीदेखि रूसले मासिक औसतमा केवल १५.५ वर्ग किलोमिटर मात्र अगाडि बढेको छ ।
सन् २०२५ मा यसको औसत मासिक लाभ करिब ४०५ वर्ग किलोमिटर थियो ।
आईएसडब्ल्यूले रुसले दाबी गरेका तर संस्थाद्वारा पुष्टि वा खण्डन गर्न नसकिएका क्षेत्रीय लाभलाई समावेश गर्दैन ।
आईएसडब्ल्यूले अमेरिकी एन्टरप्राइज इन्स्टिच्युटको भागमा रहेको ‘क्रिटिकल थ्रेट्स प्रोजेक्ट’सँग काम गर्छ ।
यो अर्को अमेरिकी प्रवुद्ध (थिंक ट्यांक) समूह हो जसले द्वन्द्व विश्लेषणमा विशेषज्ञता राख्छ ।
दोस्रो विश्वयुद्धपछिको युरोपको सबैभन्दा घातक सशस्त्र द्वन्द्व अन्त्य गर्न कूटनीतिक प्रयासहरू ठप्प छन् ।
मस्कोले रुसले आफ्नो कब्जामा लिएको दाबी गरेका युक्रेनले अझै नियन्त्रण गरेका क्षेत्रहरू समेत छोड्नुपर्ने माग गर्छ ।
किएभले यी मागहरू आत्मसमर्पण भएको बताउँछ जसले देशलाई भविष्यको रूसी आक्रमणप्रति कमजोर बनाउनेछ ।
संयुक्त राष्ट्रसंघका अनुसार पछिल्ला हप्ताहरूमा नागरिक हताहतको सङ्ख्या युद्धका सुरुका महिनाहरूपछिको उच्चतम स्तरमा पुगेको छ ।
जसको मुख्य कारण किएभ र अन्य युक्रेनी शहरहरूमा रुसी मिसाइल र ड्रोन आक्रमण हुन् ।
