काठमाडौं- नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) को तेस्रो संस्करणको फाइनल खेलको टिकट बिक्रीलाई लिएर ठूलो विवाद उत्पन्न भएको छ। सर्वसाधारणका लागि टिकट बिक्री खुला हुनुअघि नै ‘सोल्डआउट’ देखिनु, टिकट खरिदमा स्वचालित बट प्रयोग भएको आरोप सार्वजनिक हुनु र निर्धारित मूल्यभन्दा कैयौँ गुणा बढीमा टिकट बिक्री भइरहेको विवरण बाहिरिएपछि नेपाल क्रिकेट संघ (क्यान) र आधिकारिक टिकटिङ साझेदार ई–सेवा विवादमा तानिएका छन्।
शनिबार हुने लुम्बिनी लायन्स र सुदूरपश्चिम रोयल्सबीचको फाइनल खेल प्रत्यक्ष हेर्न चाहने हजारौँ समर्थक टिकट नपाएपछि निराश बनेका छन्। आक्रोशित समर्थकहरू शुक्रबार त्रिवि अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट मैदान, कीर्तिपुरको मुख्य गेटमै पुगेर विरोध प्रदर्शनमा उत्रिएका थिए।
एनपीएलको लोकप्रियता र दर्शकको उत्साहलाई अवसर बनाएर टिकट वितरणमा चलखेल भएको हो कि भन्ने प्रश्न अहिले गम्भीर रूपमा उठेको छ।
बिक्री खुल्नुअघि नै कसरी भयाे ‘सोल्डआउट’ ?
क्यान र ई–सेवाले शुक्रबार दिउँसो १ बजेदेखि फाइनल खेलको टिकट बिक्री खुला गर्ने जानकारी दिएका थिए। साधारण टिकटको मूल्य एक हजार र प्रिमियम टिकटको मूल्य दुई हजार रुपैयाँ तोकिएको थियो।
तर, समर्थकहरूका अनुसार दिउँसो १२ बजेर ५७ मिनेटमै ई–सेवाको एपमा टिकट ‘सोल्डआउट’ देखिएको थियो। बिक्री खुल्ने समय कुर्दै बसेका दर्शकले १ बजेपछि प्रयास गर्दा पनि टिकट खरिद गर्न पाएनन्।
निर्धारित समयभन्दा तीन मिनेटअघि नै टिकट सकिएको सूचना देखिनुले टिकट बिक्री प्रणालीको विश्वसनीयतामाथि प्रश्न उठाएको छ।
ई–सेवाले भने सिस्टम रिस्टार्ट गर्ने क्रममा केही क्षणका लागि यस्तो सूचना देखिएको स्पष्टीकरण दिएको छ। कम्पनीका अनुसार टिकट बिक्री दिउँसो १ बजे सुरु भएको थियो र अन्तिम टिकट १ बजेर २४ मिनेटमा बिक्री भएको थियो।
बट प्रयोग गरेर टिकट खरिद गरिएको आरोप
यो विवादलाई थप गम्भीर बनाउने अर्को विषय हो–स्वचालित कम्प्युटर प्रोग्राम अर्थात् ‘बट’ प्रयोग गरेर टिकट खरिद गरिएको आरोप।
सामाजिक सञ्जालमा सार्वजनिक भएका विवरणअनुसार सामान्य प्रयोगकर्ताले मोबाइल एपबाट टिकट खरिद गर्न नसकिरहेका बेला केही व्यक्तिले क्लाउड प्रविधिमा आधारित बट प्रयोग गरेर टिकट काट्न सफल भएको दाबी गरेका छन्।
एक सामाजिक सञ्जाल प्रयोगकर्ताले आफ्नो साथीले क्लाउडमा बट बनाएर ई–सेवाबाट टिकट खरिद गरेको दाबी गर्दै टिकट बिक्री प्रणालीमा कस्तो सुरक्षा व्यवस्था थियो र बटलाई कसरी प्रवेश गर्न दिइयो भन्ने प्रश्न उठाएका छन्।
यदि यस्तो दाबी सत्य हो भने टिकट बिक्री प्रणालीमा स्वचालित खरिद रोक्ने सुरक्षा व्यवस्था प्रभावकारी थिएन भन्ने देखिन्छ। तर बट प्रयोग भएको र त्यसबाट कति टिकट खरिद गरियो भन्ने विषयको स्वतन्त्र प्राविधिक पुष्टि भने सार्वजनिक भएको छैन।
एक हजारको टिकट १० हजारसम्ममा बिक्री
टिकट बिक्रीको विवादसँगै कालोबजारीको आरोप पनि सार्वजनिक भएको छ।
सामाजिक सञ्जालमा एक हजार रुपैयाँ मूल्य तोकिएको साधारण टिकटलाई ५ हजारदेखि ७ हजार ५०० रुपैयाँसम्ममा बिक्री गर्न खोजिएको विवरण सार्वजनिक भएका छन्। केही स्क्रिनसटमा दुई हजार रुपैयाँको प्रिमियम टिकटसमेत तोकिएको मूल्यभन्दा धेरैमा बिक्री गर्ने प्रस्ताव देखिएको समाचारहरूमा उल्लेख छ।
यसले टिकट खरिद गर्न नसकेका वास्तविक समर्थकको पहुँचबाहिर खेल पुगेको छ।
टिकट आधिकारिक माध्यमबाट उपलब्ध नभएको अवस्थामा अनधिकृत व्यक्तिसँग कसरी टिकट पुग्यो भन्ने प्रश्नको जवाफ क्यान र ई–सेवाले दिनुपर्ने देखिन्छ।
यद्यपि, सामाजिक सञ्जालमा सार्वजनिक भएका बिक्री प्रस्ताव र स्क्रिनसटले मात्रै संगठित कालोबजारी पुष्टि गर्दैनन्। त्यसको वास्तविकता पत्ता लगाउन टिकट खरिदको डिजिटल अभिलेख, भुक्तानी विवरण र टिकटको स्वामित्व हस्तान्तरणको अनुसन्धान आवश्यक हुन्छ।
दुई लाखदेखि पाँच लाखसम्म प्रयोगकर्ता आएको ई–सेवाको दाबी
ई–सेवाका अनुसार टिकट बिक्री खुल्नेबित्तिकै ठूलो संख्यामा प्रयोगकर्ता प्रणालीमा प्रवेश गरेका थिए।
कम्पनीका अधिकारीहरूले एकैपटक करिब दुई लाखदेखि पाँच लाखसम्म प्रयोगकर्ताले टिकट खरिद गर्ने प्रयास गरेको विवरण दिएका छन्। अत्यधिक ट्राफिकका कारण प्रणालीमा चाप परेको र सीमित टिकट भएकाले सबैलाई उपलब्ध गराउन नसकिएको उनीहरूको भनाइ छ।
क्यानका प्रतियोगिता निर्देशक धीरेन्द्र साउँदले पनि रंगशालाको सीमित क्षमताका कारण टिकट चाँडै सकिएको दाबी गरेका छन्।
त्रिवि अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट मैदानको दर्शक क्षमता करिब १० हजार भए पनि सबै सिट सर्वसाधारणका लागि बिक्रीमा राखिएको हुँदैन। केही सिट प्रायोजक, आयोजक तथा अन्य अतिथिका लागि छुट्याइने भएकाले सर्वसाधारणले खरिद गर्न पाउने टिकट संख्या अझ कम हुन्छ।
तर, अत्यधिक मागकै कारण टिकट सकिएको हो भने बिक्री खुल्नुअघि ‘सोल्डआउट’ देखिनुको प्राविधिक कारण र टिकट वितरणको पूर्ण विवरण सार्वजनिक गर्नुपर्ने माग समर्थकहरूको छ।
समर्थकले घेरे मैदान, प्रेस मिटसमेत प्रभावित
टिकट खरिद गर्न नपाएका समर्थकहरू शुक्रबार दिउँसो कीर्तिपुरस्थित त्रिवि क्रिकेट मैदानको मुख्य प्रवेशद्वारमा भेला भएका थिए। उनीहरूले क्यान र ई–सेवाको टिकट वितरण प्रक्रियामाथि प्रश्न उठाउँदै विरोध जनाए।
प्रदर्शनका कारण सुरक्षाकर्मीसँग समर्थकहरूको भनाभनसमेत भएको थियो। विवादकै कारण फाइनलअघि दुवै टोलीका कप्तानको पत्रकार सम्मेलनसमेत निर्धारित समयभन्दा करिब एक घण्टा ढिलो सुरु भएको थियो।
समर्थकहरूले टिकट बिक्रीको वास्तविक संख्या, बिक्रीको समय, खरिदकर्ताको विवरण र कालोबजारीमा संलग्नमाथि कारबाहीको माग गरेका छन्।
क्यान र ई–सेवाको जवाफदेहिता कहाँ ?
एनपीएल नेपाली क्रिकेटको व्यावसायिक विकासका लागि महत्वपूर्ण प्रतियोगिता हो। दर्शकको उत्साह, खेलाडीको प्रदर्शन र प्रायोजकको लगानीले प्रतियोगिताको लोकप्रियता बढाएको छ।
तर, यही लोकप्रियताको बीचमा टिकट खरिद गर्न खोज्ने सर्वसाधारणले अविश्वास र निराशा भोग्नुपर्ने अवस्था आउनु राम्रो संकेत होइन।
ई–सेवाले प्राविधिक समस्या र अत्यधिक मागलाई कारण देखाएको छ भने क्यानले टिकट बिक्रीमा अनियमितता नभएको दाबी गरेको छ। तर यी दाबीलाई विश्वसनीय बनाउन प्राविधिक प्रमाण र पारदर्शी विवरण सार्वजनिक गर्नु आवश्यक छ।
टिकट बिक्रीमा कालोबजारी भएको आरोप आफैँमा दोष प्रमाणित गर्ने आधार होइन। तर बिक्री खुल्नुअघि नै ‘सोल्डआउट’ देखिनु, बट प्रयोगको आरोप लाग्नु र आधिकारिक मूल्यभन्दा धेरैमा टिकट बिक्रीको प्रस्ताव आउनुले निष्पक्ष छानबिनको माग गरेको छ।
एनपीएलको फाइनल मैदानमा कसले जित्छ भन्ने निर्णय खेलाडीले गर्लान्, तर टिकट विवादमा क्यान र ई–सेवाले समर्थकको विश्वास जित्न सक्छन् कि सक्दैनन् भन्ने प्रश्न भने अझै अनुत्तरित छ।






















