विश्व खबर 
काठमाडौं-नेपालको अटोमोबाइल क्षेत्रभित्र लामो समयदेखि चलिरहेको आन्तरिक असन्तोष अन्ततः संस्थागत विभाजनमा परिणत भएको छ। नेपाल अटोमोबाइल्स डिलर्स एसोसिएसन (नाडा) को सशक्त विकल्पको रूपमा अब ‘नेपाल अटोमोबाइल्स इम्पोर्टर्स एन्ड म्यानुफ्याक्चरर एसोसिएसन’ (नाइमा) नामको नयाँ संस्था सार्वजनिक रूपमा घोषणा गरिएको छ। यस संस्थाको नेतृत्व तथा उद्देश्यले नाडामा विगत केही वर्षयता देखिएको असन्तोष र आन्तरिक असहमतिको पुष्टि गरेको छ।
‘नाइमा’ को औपचारिक घोषणा र नेतृत्व
बुधबार काठमाडौंमा आयोजित एक कार्यक्रममा ‘नाइमा’ को औपचारिक घोषणा गरियो। कार्यक्रममा युनाइटेड ट्रेडर्स सिन्डिकेट (टोयोटा नेपाल) की प्रबन्ध निर्देशक ऋतुसिंह वैद्य लाई अध्यक्ष घोषणा गरियो। साथै, संस्थापक बोर्ड सदस्यहरूमा अटोमोबाइल क्षेत्रका ख्यातिप्राप्त व्यवसायीहरू समावेश छन्:
- सुहृदराज घिमिरे
- शेखर गोल्छा
- सौरभ ज्योति
- क्याबिनेट श्रेष्ठ
- हेमन्त गोल्छा
- सन्दीपकुमार सारडा
- निराकार श्रेष्ठ
- निकुञ्ज अग्रवाल
- उदयन काभ्रा
नाइमा सदस्य बन्ने कम्पनीहरू मुख्यतया सवारीसाधन आयात, उत्पादन वा एसेम्बल गर्ने व्यवसायसँग सम्बन्धित हुनेछन्। यसले खुद्रा बिक्रेता (dealers) भन्दा बढी निर्माता र आयातकर्ताहरूको हित संरक्षण गर्ने संकेत दिन्छ।
अटो शोमा पनि प्रतिष्पर्धा : अब दुई फरक शोहरू
संस्थाको घोषणा कार्यक्रममा नाइमा ले आगामी २१–२५ साउनसम्म ‘नेपाल मोबिलिटी एक्स्पो’ आयोजना गर्ने निर्णयसमेत सार्वजनिक गर्यो। यसअघि नेपालमा अटो शो भन्नेबित्तिकै नाडा अटो शो नै पर्याय रहँदै आएको थियो। नाडाले अटो शोका लागि स्टल बुकिङ खुला गरिसकेको छ भने नाइमाले मोबिलिटी एक्स्पोलाई नयाँ सोच र आधुनिक प्रविधिको मिश्रणका रूपमा प्रस्तुत गर्ने तयारी गरिरहेको बताइएको छ।
असन्तोष, रणनीतिक भिन्नता र प्रतिनिधित्वको प्रश्न
नाइमा गठन हुनुको मूल पृष्ठभूमिमा नाडा भित्रको संरचनागत असन्तुलन, नीतिगत निर्णयमा मुख्य व्यवसायीहरूको प्रभाव नपुगेको अनुभूति, र नयाँ प्रविधिमैत्री दृष्टिकोणको अभाव रहेका छन्। कतिपय उद्योगीहरूले EV (विद्युतीय सवारी), असेंब्ली युनिट र उत्पादन व्यवसायको प्रतिनिधित्व नाडामा कमजोर भएको महसुस गरेका थिए। त्यसैले नाइमा अब व्यवसायिक मोर्चामा मात्र होइन, नीति निर्माण तहमा समेत सशक्त हस्तक्षेप गर्ने संस्थाको रूपमा अघि बढ्ने संकेत मिलेको छ।
नाडा र नाइमा दुवै सक्रिय रहँदा अब नेपालको अटोमोबाइल क्षेत्रमा द्वैधता र स्वस्थ प्रतिस्पर्धा दुवै देखिने सम्भावना छ। तर नीति निर्माणको तहमा दुई संस्थाबीच समन्वय नभएमा व्यवसायीका मागहरूको प्रभावकारिता कमजोर हुन सक्ने खतरा पनि रहन्छ। यसैबीच, सवारी साधन क्षेत्रको नयाँ युग – विद्युतीय गाडी, ग्रीन इनोभेसन, र स्वदेशमै एसेम्बली – को सन्दर्भमा नाइमा एउटा समसामयिक संस्था बन्न सक्ने देखिन्छ।
नाइमा को उदयले नाडाभित्रको विभाजनलाई औपचारिकता दिएको छ। अब दुई संस्था सँगसँगै चलेर व्यवसायीहरूलाई विकल्प प्रदान गर्ने छन्। तर, यो ध्रुवीकरणले संस्थागत समन्वयलाई कमजोर बनाउने हो कि नयाँ उचाइ दिने – त्यो भने समयले देखाउने छ।
